Kiedy można wytoczyć powództwo o zachowek?

W praktyce pracy w kancelarii często spotykamy się z pytaniami dotyczącymi prawo do zachowku. Nasi Klienci pytają czy są uprawnieni dochodzenia zachowku?

Należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 991 ust. 1 k.c. zstępnemu, który byłby powołany do spadku z ustawy, należy się, połowa wartości tego udziału spadkowego, który by mu przysługiwał przy dziedziczeniu ustawowym (zachowek). Jeżeli uprawniony nie otrzymał należnego mu zachowku bądź w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny, bądź w postaci powołania do spadku, bądź w postaci zapisu, przysługuje mu przeciwko spadkobiercy roszczenie o zapłatę sumy pieniężnej potrzebnej do pokrycia zachowku albo do jego uzupełnienia (art. 991 ust. 2 k.c.). Natomiast stosownie do treści art. 931 ust. 1 i 2 k.c. w pierwszej kolejności do dziedziczenia ustawowego do spadku powołane są dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek, przy czym dziedziczą oni zasadniczo w częściach równych. Jeżeli zaś dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych.

Przy obliczaniu zachowku nie uwzględnia się zapisów zwykłych i poleceń, natomiast dolicza się do spadku, stosownie do przepisów poniższych, darowizny oraz zapisy windykacyjne dokonane przez spadkodawcę. Jak określić wysokość darowizny przy roszczeniu o zachowek? Zapraszamy do lektury naszego tekstu: Określenie wartości darowizny przy roszczeniu o zachowek

Czy osoba wydziedziczona może ubiegać się o zachowek?

Wydziedziczony zostaje potraktowany tak samo jak osoba, która nie dożyła chwili otwarcia spadku. Wobec powyższego zstępni wydziedziczonego zstępnego uzyskują bowiem na gruncie art. 991 ust. 1 k.c. własne prawo do zachowku związane bezpośrednio z ich osobą, niezależne od prawa poprzednika, co wynika ze ściśle osobistego charakteru przyczyn wydziedziczenia.

Roszczenia uprawnionego z tytułu zachowku przedawniają się obecnie w terminie 5 lat, liczonym od dnia ogłoszenia testamentu.

Z upływem pięciu lat od daty otwarcia spadku przedawnia się roszczenie przeciwko osobie obowiązanej do uzupełnienia zachowku z tytułu otrzymanych od spadkodawcy zapisu windykacyjnego lub darowizny.