Transgraniczna upadłość konsumencka

Transgraniczna upadłość konsumencka

Ogłoszenie upadłości konsumenckiej pozwala zniwelować wszelkie problemy finansowe osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej. Najważniejszą kwestią jest fakt, że ogłoszenie upadłości konsumenckiej należy do legalnych form rozwiązywania problemów osób niewypłacalnych. Sposób ten uregulowany jest w ustawie Prawo upadłościowe. 

 

Wiele osób jednak próbuje rozwiązywać owe problemy na „własną rękę”, choćby poprzez opuszczenie kraju, aby za granicami Polski rozpocząć nowe życie, bez długów i zobowiązań wobec wierzycieli.Decyzja taka nie powoduje jednak likwidacji problemów związanych z niewypłacalnością, a brak działań zgodnych z obowiązującym prawem zmierzających do likwidacji zadłużenia powoduje kolejne popadanie w problemy związane z sytuacją finansową. Nie ulega wątpliwości, że pozostawienie problemu w danym miejscu i zmiana otoczenia nie rozwiąże sytuacji z korzyścią dla dłużnika.

 

W przypadku, gdy osoba fizyczna postanawia przekroczyć granice kraju i na obczyźnie rozpocząć życie na nowo, najważniejsze jest zdać sobie sprawę, że istnieje instytucja, która takiej osobie z pewnością pomoże, a jest to mianowicie transgraniczna upadłość konsumencka.

 

Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 16 lutego 2011 r. w sprawie o sygn. akt: II CSK 425/10 wskazał, że „Rozporządzenie nr 1346/2000 jest podstawowym aktem prawa wspólnotowego regulującym zbiorowe postępowania przewidujące niewypłacalność dłużnika, które obejmują całkowite lub częściowe zajęcie majątku dłużnika oraz powołanie zarządcy, przy czym jego zasięg terytorialny obejmuje wszystkie państwa członkowskie (z wyjątkiem Danii).”.Rozporządzenie, o którym wypowiada się Sąd Najwyższy potrzebowało pewnego usprawnienia, przejrzystości przepisów dlatego też wymagane było jego przekształcenie. Obecnie z pomocą przychodzi namRozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/848 z dnia 20 maja 2015 r.

 

Transgraniczna upadłość konsumencka to upadłość wobec osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej dokonywana poza granicami kraju, w którym znajduje się zadłużenie. Taką upadłość może ogłosić osoba znajdująca się w dowolnym Państwie Członkowskim, na obszarze Unii Europejskiej, na co wskazuje nam treść powyższego Rozporządzenia.Drugą ważną przesłanką, konieczną do spełnienia, aby skutecznie ogłosić transgraniczną upadłość konsumencką jest posiadanie przez dłużnika głównego ośrodka podstawowej działalności właśnie w tym kraju, w którym się znajduje. 

 

Co dokładnie oznacza „główny ośrodek podstawowej działalności”? Przyjmuje się, że jest to miejsce, w którym dłużnik mieszka, odprowadza podatki, uczy się, płaci rachunki a także miejsce, które jest kojarzone i rozpoznawalne przez osoby trzecie jako miejsce, w którym przebywa dłużnik. 

 

Zatem spełniając te dwa warunki możliwe jest ogłoszenie upadłości osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej. W przypadku tym nie ma znaczenia, w jakim Państwie Członkowskim znajduje się zadłużenie dłużnika. Istotą tej instytucji jest właśnie kwestia, że zadłużenie znajduje się w innym miejscu niż przebywa aktualnie dłużnik.

 

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2015/848 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie postępowania upadłościowego wskazuje, że „Orzeczenie o wszczęciu postępowania upadłościowego wydane przez sąd państwa członkowskiego posiadający jurysdykcję zgodnie z art. 3 podlega uznaniu we wszystkich pozostałych państwach członkowskich z chwilą, gdy orzeczenie to stanie się skuteczne w państwie wszczęcia postępowania.”.Stwierdzenie „podlega uznaniu” należy traktować jako czynność automatyczną, to znaczy, że nie ma potrzeby występowania do innych Państw Członkowskich ze specjalnymi wnioskami, które mogłyby spowodować uznanie postępowania upadłościowego. Jest to zdecydowanie korzyść dla osób starających się o ogłoszenie upadłości wobec nich, ponieważ nie ma obaw, że ogłoszenie tej upadłości w którymś Państwie Członkowskim nie będzie akceptowane. 

 

Od zasady automatycznego uznania postępowania upadłościowego w innych Państwach Członkowskich istnieje wyjątek, o którym wypowiedział się Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 16 lutego 2011 r. w sprawie o sygn. akt: II CSK 425/10. Wskazał on, że „Wyjątkiem od zasady automatycznego uznania orzeczenia jest art. 26 rozporządzenia, dający państwu członkowskiemu prawo odmowy uznania postępowania upadłościowego w innym państwie członkowskim, albo jego wykonania, o ile uznanie to lub wykonanie prowadziłoby do rezultatu, który pozostaje w oczywistej sprzeczności z jego porządkiem publicznym, w szczególności z jego podstawowymi zasadami lub konstytucyjnie zagwarantowanymi prawami i wolnościami jednostki.”.

 

Możliwość ogłoszenia transgranicznej upadłości konsumenckiej jest niewątpliwie ogromną szansą na likwidację zadłużenia zgodnie z przepisami prawa, nie utrudniając tutaj rozpoczęcia prowadzenia ośrodka życiowego w innym Państwie Członkowskim. Ułatwia to rozpoczęcie nowego życia w innym Państwie Członkowskim niż miało to miejsce do tej pory. Nie ulega wątpliwości, że rozpoczęcie działalności poza granicami ojczystego kraju polegającej na osiedleniu w danym miejscu, podjęciu zatrudnienia, nauki, opłacanie podatków i rachunków w danym miejscu pozwala pomóc osobom zadłużonym w rozpoczęciu nowego rozdziału w życiu, gdzie nie ma miejsca na zadłużenie oraz problemy z nim związane.