Zaskarżanie planu spłaty wierzycieli w upadłości konsumenckiej

Zgodnie z przepisem art. 419¹⁴ ust. 1 prawa upadłościowego po upływie terminu do zgłaszania wierzytelności oraz przeprowadzeniu likwidacji majątku wchodzącego w skład masy upadłości syndyk składa do sądu projekt planu spłaty wierzycieli wraz z uzasadnieniem lub też informację, że zachodzą przesłanki z art. 419^14a ust. 1 p.u. lub art. 419¹⁶ ust. 1 lub 2a p.u. Syndyk zatem powinien być podmiotem inicjującym postępowanie zmierzające do zakończenia postępowania w związku z ustaleniem planu spłaty, umorzeniem zobowiązań bądź odstąpienia od ustalenia planu spłaty.

Po sporządzeniu planu spłaty zawierającego elementy wymagane przepisami prawa, syndyk powinien w pierwszej kolejności doręczyć projekt planu spłaty wierzycieli upadłemu oraz wszystkim jego wierzycielom wraz z uzasadnieniem. Jeżeli zachodzą przesłanki do umorzenia zobowiązań upadłego lub odstąpienia od ustalenia planu spłaty i umorzenia zobowiązań, oprócz projektu planu spłaty doręcza się również taką informację. Strony zostają zobowiązane do złożenia swojego stanowiska do doręczonego planu spłaty w ciągu 14 dni.

Zgodnie z przepisami, a konkretniej art. 419¹⁴ ust. 7 p.u. postanowienie w przedmiocie ustalenia planu spłaty wierzycieli, w przedmiocie umorzenia zobowiązań upadłego bez ustalenia planu spłaty wierzycieli lub w przedmiocie warunkowego umorzenia zobowiązań upadłego bez ustalenia planu spłaty wierzycieli wraz z informacją o prawomocności tych postanowień podlega obwieszczeniu. Jak wskazuje praktyka, sądy najczęściej przystępują do akceptacji projektów sporządzonych przez syndyków i na ich podstawie wydają stosowne postanowienia. Wynika z tego, że sądy najczęściej nie pochylają się kolejny raz nad sprawą w celu weryfikacji czy ustalenia poczynione przez syndyka są słuszne. Często pominięte zostają indywidualne aspekty dotyczące sytuacji upadłego, jego stanu zdrowia lub możliwości podjęcia pracy.

Mając na uwadze powyższe często zdarza się, że plany spłaty wierzycieli sporządzone przez syndyków są bardzo niekorzystne dla upadłego. Poczynione ustalenia odnośnie do wysokości kwoty przeznaczanej na spłatę wierzycieli nierzadko przekraczają realne możliwości upadłego – z uwagi na niskie zarobki upadłego lub niekiedy zupełny ich brak. Upadłość konsumencka co do zasady ma być szansą dla upadłego na rozpoczęcie nowego etapu w życiu, a wyżej opisana sytuacja odbiega od takiego założenia. Jeżeli dojdzie do wydania takiego krzywdzącego postanowienia należy zaznaczyć, że upadłemu przysługuje możliwość złożenia zażalenia.

Możliwość złożenia zażalenia przysługuje zarówno upadłemu jak i wierzycielom widniejącym na liście wierzytelności, którzy – podobnie jak upadły – mogą nie zgadzać się z wydanym postanowieniem odnośnie do ustalenia planu spłaty wierzycieli, umorzenia zobowiązań bądź też warunkowego umorzenia zobowiązań upadłego. Zażalenie nie przysługuje natomiast syndykowi, który nie ma żadnego interesu prawnego w określonym przez sąd rozstrzygnięciu.

Co do zasady w pierwszej kolejności składa się do sądu wniosek o sporządzenie uzasadnienia wydanego postanowienia, a dopiero następnie można przystąpić do złożenia zażalenia na przedmiotowe postanowienie sądu. W tym etapie należy podnieść zarzuty do wydanego postanowienia, najczęściej wykazując, iż jest ono niesłuszne oraz sprzeczne z założeniami upadłości konsumenckiej. Możemy sobie wyobrazić sytuację, w której w planie spłaty ustalono wysokie kwoty tytułem rat miesięcznych rozłożone na kilka lat. W sytuacji, gdy możliwości zarobkowe upadłego są niewielkie, to biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia upadłemu możliwości do normalnej egzystencji, zasądzenie rat znacznie przewyższających jego zdolności finansowe jest błędne. Sytuacja jest analogiczna, jeżeli w związku ze stanem zdrowia upadłego ten nie jest w stanie podjąć pracy zarobkowej. Zasądzenie w takim przypadku nawet stosunkowo niskich rat może godzić w jego zdolność do normalnego funkcjonowania. Wspomniane zażalenie może zostać przez sąd oddalone. Wtedy upadłemu przysługuje możliwość złożenia skargi kasacyjnej do Sądu Najwyższego.

Podsumowując – istnieje możliwość złożenia zażalenia na postanowienie sądu odnośnie do przyjęcia planu spłaty wierzycieli sporządzonego przez syndyka masy upadłości, jeżeli w tym planie zostały ustalone raty nieadekwatne w stosunku do możliwości finansowych upadłego. Daje to szansę na zmianę ustalonej pierwotnie kwoty lub nawet całkowite umorzenie zobowiązań bez ustalenia planu spłaty wierzycieli.

Jeżeli znajdują się Państwo w podobnej sytuacji to serdecznie zachęcamy do kontaktu z Kancelarią w celu uzyskania pomocy.