Przegrana skarga pauliańska w odniesieniu do późniejszej upadłości konsumenckiej

Przegrana skarga pauliańska w odniesieniu do późniejszej upadłości konsumenckiej

W praktyce zawodowej w Kancelarii często spotykamy się z przypadkami uznania czynności prawnej za bezskuteczną. Możliwość taką daje instytucja tzw. skargi pauliańskiej, o której mowa w art. 527 – 534 Kodeksu cywilnego. Z przepisów tych wynika przede wszystkim, że gdy wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową, każdy z wierzycieli może żądać uznania tej czynności za bezskuteczną w stosunku do niego, jeżeli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia o tym wiedziała lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć. Z kolei czynność prawna dłużnika jest dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli, jeżeli wskutek tej czynności dłużnik stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, niż był przed dokonaniem czynności. Ustalenie bezskuteczności czynności prawnej następuje w drodze orzeczenia sądowego po przeprowadzeniu postępowania.

Sprawy dotyczące tzw. skargi pauliańskiej nierzadko mają wpływ na przebieg upadłości konsumenckiej. W dzisiejszym wpisie Chcielibyśmy Państwa poinformować o istotnym przepisie ustawy – Prawo upadłościowe, który może mieć istotne znaczenie dla osób biorących udział w procesach upadłościowych. Artykuł 134 ust. 1 ustawy – Prawo upadłościowe wskazuje, że:

Jeżeli czynność upadłego jest bezskuteczna z mocy prawa lub została uznana za bezskuteczną, to, co wskutek tej czynności ubyło z majątku upadłego lub do niego nie weszło, podlega przekazaniu do masy upadłości, a jeżeli przekazanie w naturze jest niemożliwe, do masy upadłości wpłaca się równowartość w pieniądzu. Za zgodą sędziego-komisarza druga strona czynności może zwolnić się z obowiązku przekazania do masy upadłości tego, co wskutek tej czynności z majątku upadłego ubyło, przez zapłatę różnicy między wartością rynkową świadczenia dłużnika z dnia zawarcia umowy, a wartością świadczenia otrzymanego przez dłużnika. Na postanowienie, o którym mowa w zdaniu poprzednim, przysługuje zażalenie.

Natomiast art. 134 ust. 1a Prawa upadłościowego stanowi:

Jeżeli osoba obowiązana do przekazania składników majątkowych do masy upadłości nie wykona swojego obowiązku na wezwanie syndyka, a obowiązek przekazania składników majątkowych do masy upadłości nie został stwierdzony prawomocnym orzeczeniem, syndyk może w drodze powództwa żądać nakazania przekazania składników majątkowych do masy upadłości. Powództwo wnosi się do sądu upadłościowego.

W praktyce oznacza to, że jeśli osoba, która powinna przekazać składniki majątkowe do masy upadłości, a nie wykonuje tego obowiązku po wezwaniu syndyka, a zarazem nie ma prawomocnego orzeczenia, które potwierdzałoby ten obowiązek, syndyk może podjąć kroki prawne w celu egzekwowania przekazania majątku. W takim przypadku syndyk może złożyć powództwo przed sądem upadłościowym, domagając się nakazu przekazania majątku.

Z przepisów tych wynika, że składnik, który powinien wejść do majątku upadłości, przekazany w drodze czynności prawnej przed ogłoszeniem upadłości, powinien być z powrotem przekazany do masy upadłości.  Syndyk w takim przypadku wezwie osobę, której składnik majątkowy został przekazany, do wniesienia tego składnika do masy upadłości. Jeśli osoba obowiązana nie przekaże tego składnika majątkowego do masy upadłości, to syndyk będzie mógł wystąpić do sądu o nakazanie przekazania składnika majątkowego do masy upadłości.

Co ważne, w praktyce sądowej i w literaturze podkreśla się, że wskazane przepisy odnoszą się nie tylko do osoby trzeciej, która uzyskała korzyść majątkową w wyniku bezskutecznej czynności prawnej dłużnika (upadłego), ale także do osoby czwartej, której osoba trzecia sama w drodze czynności prawnej przekazała składnik, który powinien znajdować się w masie upadłości dłużnika. Istotne jest, by nabycie składnika przez osobę czwartą nastąpiło w złej wierze lub nieodpłatnie (np. w drodze darowizny).

Kancelaria po spotkaniu się z wyżej opisanymi sytuacjami zwraca szczególną uwagę na to, że w przypadku przegranej sprawy o skargę pauliańską istnieje bardzo duże ryzyko, że po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej syndyk będzie chciał powrotu zbytego składnika majątkowego do masy upadłości. Ostrzegamy przed wszystkimi osobami, które zalecają wyzbywanie się majątku w obliczu zbliżającej się upadłości konsumenckiej. Decyzja o przekazaniu poszczególnych składników majątkowych osobom trzecim, a następnie kolejnym, może rodzić w przyszłości bardzo poważne skutki.

Szanowni Państwo, jeśli znajdują się Państwo w podobnej sytuacji i chcieliby skorzystać z usług naszej Kancelarii – zapraszamy do kontaktu. Każdego dnia pomagamy naszym Klientom przechodzić przez całą procedurę oddłużeniową i upadłościową, niwelując stres związany z postępowaniem, co pozwala na zakończenie go z pełnym sukcesem.

Jeśli potrzebują Państwo wsparcia prawnego, zapraszamy do kontaktu z naszą kancelarią:

telefon: 12 307 14 04
formularz kontaktowy

Call Now Button